پست‌ها

نمایش پست‌هایی با برچسب زبان شناسی

داده های شنیداری و ویدیویی در پژوهش زبان شناسی

داده های شنیداری و ویدیویی در پژوهش زبان شناسی اطلاعات و داده های شنیداری و ویدیویی بسیاری از پژوهشگران برای آنکه در ثبت یادداشت های خود دچار اشتباه نشوند به ضبط ویدیویی و صوتی گرایش یافته اند. بدیهی است زبان شناسان باید در استفاده از ابزار الکترونیکی دقت بیشتری به خرج دهند. به لحاظ اهمیت نقش کلام، استفاده از ابزار دقیق برای ثبت و ضبط داده های شنیداری و ویدیویی توصیه می شود. ابزار ضبط ویدیویی یا صوتی؟ کدامیک؟ در بسیاری از موارد، ابزار الکترونیکی موجود کفایت می کنند. بدیهی است استفاده از یک میکروفون حساس و دقیق لازم است. در مواردی که ضبط صدای کودکان مورد مورد نظر باشد باید از ابزارهای 

ابهام واژگانی و ابهام ساختاری در پژوهش زبان شناسی

 ابهام واژگانی و ابهام ساختاری در گفتارهای روزمره ی ما ابهام واژگانی و ابهام ساختاری فراوانی وجود دارد. چرا گویشوران زبان فارسی جمله ی “گویا شانه اش شکسته است” را هنگامی که شخصی آنها را در جمعی مورد خطاب قرار می دهد به مفهوم “وسیله ای بریا شانه کردن مو” تلقی نمی کنند؟ پژوهشگران روان شناس زبان مایل هستند بدانند که آیا همه ی خوانش های تفسیری در آغاز وجود دارند و به تدریج آنهایی که با بافت سازگاری ندارند حذف می شوند و یا از ابتدا آن خوانش که بسامد بیشتری دارد تجلی می یابد. نمونه ای از این دست از پژوهش ها را می توان در گارنهام (۱۹۸۵، ۶۲-۸۷)، آچیسن (۲۰۰۳) و هارلی (۲۰۰۱) یافت.

پژوهش ساختار جمله در زبان شناسی

 در پژوهش ساختار جمله در زبان شناسی ، نوع چینش واژه ها در زنجیره ی کلام بر معانی جمله ها تاثیر می گذارد. برای مثال به جمله های زیر توجه کنید: شیر در جنگل به روباه حمله کرد و آن را خورد. در جنگل شیر به روباه حمله کرد و آن را خورد. شیرِ در جنگل به روباه حمله کرد و آن را خورد. توجه به گوناگونی این نوع چینش های ساختاری، نقش آنان را روشن تر می کند. تحلیل جمله اول در جمله ی نخست، شیر در نقش کنشگر ظاهر شده و عمل شکار در جنگل روی داده است. روباه نقش کنش پذیر را ایفا می کند. تحلیل جمله دوم در جمله ی دوم بر مکان وقوع این اتفاق تاکید شده است. تحلیل جمله سوم اگر جمله ی سوم را با افزودن کسره به دنبال واژه ی شیر خوانش کنیم، مفهومی که به ذهن متبادر می شود وقوع عمل را در موارد دیگر منتفی می کند. {برای مثال مورد فردی شکارچی که نام “شیر” بر وی نهاده اند. البته این گونه تعبیرها در افراد مختلف متفاوت است} همه ی گوناگونی های معنایی در روساخت تجلی نمی یابند. پاره ای از جایگزینی ها می توانند در تغییر معنی موثر افتند.

واژه شناسی زبان در کودکان

 یکی از ارزنده ترین پژوهش هایی که در زمینه ی واژه شناسی زبان در کودکان انجام پذیرفته اثری است که جین برکو گلیسن به جا گذاشته و آچیسن (۱۹۹۸) و فرامکین و دیگران (۲۰۰۳) خلاصه ای از آن را در اختیار ما قرار داده اند. مطالعه ی وی نشان داد که کودکان نوعی قاعده ی نهادینه شده ی ویژه ی خود دارند که بر پایه ی آن صورت و فرم درستی از حالت جمع اسم های بی معنی به دست می دهند. ظاهرا کودکان در تولید صورت های گذشته ی افعال، صفات مقایسه ای، و صورت های جمع اسم ها خطاهایی را انجام می دهند و از پسوندهای منظم و با قاعده استفاده می کنند در حالی که صورت هایی که بزرگسالان تولید می کنند قاعده گریز هستند. از آنجایی که این پدیده بسیار فراگیر است انجام مطالعات در این زمینه ها بسیار آسان و محتمل است. پروژه واژه شناسی زبان در کودکان ۱) فهرستی از خطاهای واژگانی یک کودک را که مراحل تولید زبانی را طی می کند فراهم آورید. آنها را به سه دسته طبقه بندی کنید: صورت هایی بی قاعده به جای صورت های باقاعده صورت های با قاعده به جای صورت های بی قاعده صورت های بی قاعده به جای صورت های بی قاعده ی دیگری...

متغیر جنسیت در تحقیقات زبان شناسی

 مقوله ی متغیر جنسیت در تحقیقات زبان شناسی متغیر جنسیت در تحقیقات زبان شناسی : در گذشته، بسیاری از زبان شناسان، علی رغم تعهدی که داشتند چندان به موضوع جنسیت توجه نداشته اند. شاید به این علت که خود را در معرض ایده ها و نظرات عامه پسند در مورد متغیر جنسیت می یافته اند. کوتس (۲۰۰۴) مروری جامع بر پاره ای از موضوعات بنیادی داشته است. چامبرز و ترادگیل (۱۹۹۸) نیز در ارتباط با روش های سنتی و گویش شناسی شهری مطالبی را عرضه کرده اند. مطالعات صوری نخستین مطالعاتی که در مورد تفاوت های جنسیتی به عمل آمده بیشتر جنبه صوری داشته و بر روش ها و راهکارهای کمی، به ویژه واحدهای کوچکتر زبان (اصوات و واژه ها) و تعداد زیادی از آزمون شونده ها در موقعیت های نسبتا محدود تاکید داشته اند. امروزه مطالعات صوری از اهمیت کمتری برخوردار هستند و بیشتر بر تعامل بین گویشوران زن و مرد تاکید می شود.

فراگیری زبان مادری و روند رشد آن در پژوهش زبان شناسی

 فراگیری زبان مادری در پژوهش زبان شناسی سوالاتی در فراگیری زبان مادری در پژوهش زبان شناسی کودک در یادگیری زبان مادری چه داده هایی به همراه دارند؟ آیا فراگیری زبان مادری در همه ی کودکان جهان از الگو و روند یکسانی تبعیت می کند؟ نقش پرستاران و مراقبت کنندگان کودک و نیز کودکان پیرامون وی تا چه حد موثر است؟ کودکان در فراگیری زبان مادری تا چه حد با یکدیگر متفاوتند و چرا؟ مدت زمان فراگیری زبان مادری چه مقدار است؟ اگر قرار است زبان مادری در یک زمان محدود صورت پذیرد، مرز پایانی یادگیری زبان چه زمانی است؟ نقش سوادآموزی تا چه حد در رشد فراگیری زبان مادری موثر است؟ میزان همانندی فراگیری زبان مادری به صورت گفتاری آن و وجه نوشتاری آن تا چه حد است؟ ادبیات نوشتاری برای کودکان تا چه حد بیانگر دانش زبانی کودکان است؟ رشد زبانی کودکان دوزبانه و چند زبانه چگونه است؟ آیا یادگیری زبان دوم توسط بزرگسالان با فرایند فراگیری زبان مادری در کودکان همانند و یا مشابه است؟

جامعه شناسی زبان

جامعه شناسی زبان به روابط بین زبان و جامعه توجه دارد. ترادگیل (۲:۲۰۰۰) تصویری از این علم به دست می دهد: زمانی که لب به سخن می گشاییم ناگزیر علائمی را به مستمعان عرضه می داریم که مبین اصالت و مقام و مقامی است که از آن برخورداریم. لحن سخن ما موید اصالت ما و دانشی است که در زیربنای اندیشه ی ما وجود دارد. ممکن است در گفتار خود نشانه هایی از گرایش ها و تمایلات بروز دهیم که بر پایه ی آن مخاطبان به ارزیابی ما می پردازند.

روان شناسی زبان

 در روان شناسی زبان سوالاتی از این دست مطرح است: مغز انسان چگونه واژه هایی را که ذخیره می کند سامان می بخشد؟ چگونه مغز می تواند به سهولت و به سرعت به این داده ها دسترسی داشته باشد؟ علت پیدایش لغزش “نوک زبانی” یا به یاد نیامدن یک وازه به ذهن کدامست؟ چرا بعضی از واژه هایی را که خارج از بافت به کار می روند به اشتباه می شنویم؟ چگونه قادر به پیش بینی واژه های یک جمله قبل از به پایان رسیدن آن هستیم؟ فرایند خواندن و شنیدن تا چه حد به یکدیگر شباهت دارند؟ چگونه ذهن ما، زمانی که ما به جمله ای که پیشاپیش ، چه به صورت گفتاری و یا شنیداری، با آن آشنا نبوده ایم، برخورد می کند به درکی از آن نایل می شود؟ آیا الزاما به مجموعه ی داده ها توجه دارد و یا راه میان بری را برای نیل به آن برمی گزیند؟ آیا مغز به محض دیدن و یا شنیدن واژه ها نسبت به پردازش و درک آنها اقدام می کند و یا این ادراک با تاخیر صورت می گیرد؟ چرا ما اصطلاحاتی همچون”خرش از پل رد شد” را به صورت لفظی تفسیر و تاویل نمی کنیم؟ چگونه است که یک گویشور متوجه اشتباه کلامی خود می شود؟ د...

منابع مفید جهت پژوهش در زمینه ی زبان شناسی

هر چند کتاب های درسی مرتبط می توانند منابع مفید جهت پژوهش در زمینه ی زبان شناسی به حساب آیند، با وجود این شایسته است که به اصل مطالب و مراجع رجوع شود. از مآخذی که در کتاب های درسی آمده اند برای مراجعه به اصل استفاده کنید. بهتر است خود پژوهشگر به آن آثار مراجعه و استناد کند. نوشته هایی که به صورت مقاله در مجموعه مقالات آمده اند می توانند راهنمای مناسبی باشند اما نباید بر آنها بیش از اندازه تاکید گردد زیرا برخی از مقاله ها حاصل یک پژوهش اصیل نیستند و بیشتر جنبه ی اظهار نظر دارند.

عصب شناسی زبان

  عصب شناسی زبان (Neurolinguistics) از زمان بروکا و ورنیکه تا کنون، عصب شناسی زبان، نامی که اکنون روی تحقیق در مورد نحوه ی عملکرد زبان در مغز گذاشته ایم ، پیشرفت های قابل توجهی نموده است. امروزه برای پژوهش در مورد مغز مجبور نیستیم منتظر نتایج کالبدشکافی روی مغز مبتلایان مرده بمانیم، بلکه می توانیم رفتار زبانی مغز افراد زنده، سالم؛ و هوشیار را از طریق استفاده از اسکنرهای مغز مورد بررسی قرار دهیم.

برنامه ریزی زبان

  برنامه ریزی زبان در عین حال که تعداد اندکی از زبان شناسان در این زمینه که قوه ی ذهنی زبان جزیی از ساختار زیستی ماست، تردید دارند، شمار زیادی از زبان شناسان مطمئن نیستند که قوه ی ذهنی زبان آن طور که چامسکی می گوید، ویژگی هایی بسیار دقیق دارد. به هر حال می دانیم که می توان از طریق برنامه های سیاسی یا آموزشی، ساختار یک زبان را به صورتی اساسی تعیین نمود. در سده های نوزدهم و بیستم، تعدادی از زبان های اروپایی برای اولین بار به عنوان زبان های ملی دولت های جدید مورد استفاده قرار گرفتند، به عنوان مثال، نروژی، فنلاندی، بلغاری، چک و چند زبان دیگر. در هر یک از این موارد، انجام دو امر ضرورت داشت: الف) رسیدن به توافق در مورد یک وصورت استاندارد برای زبانی که قبلا فاقد چنین صورتی بود. ب) ایجاد مجموعه ای عظیم از واژه های جدید برای موضوعات فنی، از فلیفه گرفته تا موتور اتومبیل؛ و از زبان شناسی گرفته تا فیزیک هسته ای. این کار را برنامه ریزی زبانی یا مهندسی زبان Language Engineering می نامند، که بسیار سخت و وقت گیر است

زبان از کجا آمده است ؟

 زبان از کجا آمده است؟ اصلا زبان از کجا آمده است و چگونه وارد ذهن ما می شود؟ در گذشته های دور، مردم تمایل به قبول این نظریه داشتند که باید یک زبان بشری «طبیعی» وجود داشته باشد، چون وقتی بچه ها را به حال خود می گذارند، به طور طبیعی و بدون آموزگار شروع به حرف زدن می کنند کودکان قانون می سازند اگر گفته ی اسکینر درست باشد، کودکان باید گفتاری کم و بیش شبیه گفتار بزرگسالان داشته باشند، و اشتباهاتی کم و بیش تصادفی مرتکب شوند. اما می دانیم که چنین ادعایی درست نیست. ده ها تحقیق و بررسی نشان داده اند که کودکان به شیوه ای بسیار منظم به فراگیری زبان می پردازند، گفته هایی که به طور تصادفی تقریبا همان گفتار بزرگسالان هستند را تولید می کنند، و مرتکب خطاهای تصادفی نمی شوند.

تاریخچه زبان شناسی

تاریخچه زبان شناسی انسان ها احتمالا از همان زمانی که به وجود آمده اند، سخن می گفته اند، اما آغاز کنجکاوی و تحقیق درباره زبان و آغاز بررسی آن از ۳۰۰۰ سال قبل فراتر نمی رود. این امر در دو مکان، مستقل از یکدیگر صورت گرفت. تحلیل دستوری در هند باستان خیلی زود انجام گرفت. توصیف دستور زبان در میان یونانیان باستان هم انجام پذیرفت. زبان و اندیشه دو جزء جدانشدنی هر زبان ساختار درونی خاص خود را دارد، که همین ساختار درونی است که شکل بیرونی یا ظاهری آن را تعیین می کند، و انعکاس یا بازتاب ذهن های سخنگویان آن زبان است. بنابرین، زبان و اندیشه ی یک ملت از هم جدانشدنی هستند.